Een waarderingstraject is een methode om de verschillende waarden, zoals de historische waarde, emotionele waarde of tentoonstellingswaarde van cultureel erfgoed, te bepalen. Dankzij deze methode kunnen de voorwerpen beter beheerd worden, is de maatschappelijke betekenis duidelijker en wordt het draagvlak groter.

“Dit traject toont hoe sterk Leuven inzet op kwalitatief en toekomstgericht erfgoedbeheer”, zegt schepen van cultuur Bert Cornillie. “Dankzij het waarderingstraject, getrokken door Erfgoedcel Leuven, krijgt het medisch erfgoed van onze zorgstad een duurzame toekomst. We zijn trots dat Histaruz uitgroeit tot een referentie voor heel Vlaanderen.”

Waarderingstraject vanuit verschillende invalshoeken en expertises
​Na de sluiting van het Histaruzmuseum op campus Sint-Rafaël verdween de medisch erfgoedcollectie van UZ Leuven naar een depot. Op zoek naar een duurzame toekomst voor deze collectie startte de Erfgoedcel samen met UZ Leuven, KU Leuven, ETWIE, en het toekomstig Vesalius Museum een intensief waarderingstraject op. Met vrijwilligers, artsen, externe experts en erfgoedprofessionals werden meer dan 6200 objecten ​ grondig gewaardeerd. Dat is 68% van de toenmalig geregistreerde collectie.

De succesfactor van het waarderingstraject was de deelname van experts met verschillende achtergronden. De methodiek die gebruikt werd voor het traject, wordt nu sectorbreed gedeeld. Dit traject past helemaal binnen de doelstellingen van de Erfgoedcel rond zorgerfgoed en erfgoedzorg.

Het waarderingstraject leverde diepgaande kennis op over de inhoud, betekenis en lacunes van de collectie. Verhalen van artsen en verpleegkundigen gaven extra context aan de objecten. De resultaten vormen de basis voor een scherpere afbakening van wat in de collectie thuis hoort en concrete beleidskeuzes voor de toekomst.

“Histaruz vertelt bijna een eeuw aan medische geschiedenis van UZ Leuven. Dankzij dit traject weten we precies wat we in handen hebben en kunnen we deze geschiedenis zorgvuldig doorgeven. De collectie is sterker, toegankelijker en toekomstgerichter dan ooit”, vertelt Miek Peeters, algemeen secretaris van UZ Leuven.

Duurzame toekomst in Leuven
​Voor Histaruz betekent dit ook de start van een nieuwe episode. Een deel van de collectie krijgt een prominente plaats in het nieuwe Vesalius Museum, dat in december 2026 de deuren opent. Dit museum over zorg en wetenschap is een initiatief van KU Leuven en UZ Leuven en brengt een verrassende mix van wetenschap, erfgoed en hedendaagse kunst. Vesalius Museum vestigt zich in het voormalige Anatomisch Theater en het Pathologisch Instituut op de Hertogensite.

Toonaangevend voor Vlaanderen
​Het Histaruz-traject wordt nu gedeeld met de sector via FARO, het steunpunt voor cultureel erfgoed in Vlaanderen, en dient als benchmark voor de waardering van medische collecties in Vlaanderen en Brussel door ETWIE. De aangepaste methodiek ‘Op de Museale Weegschaal’, werkt bovendien niet alleen voor medische collecties, maar kan ook aangepast worden voor andere erfgoeddomeinen. Leuven positioneert zich hiermee stevig als centrum voor kwaliteitsvolle ​ erfgoedzorg.

Lees meer op de website van UZ Leuven: www.uzleuven.be/nl/histaruz.